Belezen Wetenschappers In Vooruit – aflevering 3


Moussa Daoud

Op woensdag 25 november 2015 interviewde Pat Donnez wetenschappers Johan Vande Lanotte (Grondwettelijk Recht en Mensenrechten UGent), Marc Boone (decaan faculteit Letteren en Wijsbegeerte en specialist (laat)middeleeuwse geschiedenis UGent) en Eva Declerq (Oosterse Talen en Culturen UGent) over hun favoriete literaire werken.

Johan Vande Lanotte heeft een boontje voor de klassieker De aanslag (1982) van Harry Mulisch vanwege het verhaal ─ de voornaamste reden waarom hij graag romans leest ─ maar ook vanwege het morele dilemma dat De aanslag bevat: “Wie oordeelt wie schuldig is?”. Daarom zou hij de roman ook graag aanbevelen aan zijn studenten in de Rechtsfaculteit omdat het probleem van de schuldvraag niet altijd eenvoudig te beantwoorden is. Vande Lanotte licht ook de schuldvraag verder toe aan de hand van een belangrijk feit uit de roman. Tijdens de Tweede Wereldoorlog wordt een neergeschoten man in een Haarlemse straat verplaatst omdat een bewoner vreest voor zijn “hagedissen” (“absurde reden”) en omdat er in een aangrenzend huis Joden wonen (“echte reden” waardoor de Joden gered zijn).
Johan Vande Lanotte blijft in de wereldoorlogsfeer met zijn tweede romankeuze De Boekendief (2007) van de Australische jeugdboekenschrijver Markus Zusak. De dood als verhalenverteller, een meisje dat boeken steelt om te overleven en mensen onder een nazibewind tijdens de oorlog als belangrijke redenen zetten zijn keuze kracht bij.

Marc Boone belijdt zijn passie voor het werk van Albert Camus (ook essays en toneel) en kiest navenant voor L’ étranger (1942; (nvdr): in 1999 bij Le Monde gekozen door de Franse lezer als beste roman van de Top 100). Boone wijdt uit over het waarom van zijn keuze: zijn “francofiel kantje” en het “leesplezier” maar vooral de uitgepuurde taal, de morele dimensie (moord op de “Araab” door Meursault en het proces), de ik-persoon die op een koele manier aankijkt tegen het leven.
Marc Boones tweede Camusiaanse keuze is de roman Meursault contre-enquête (2014; (nvdr): Prix Goncourt du Premier Livre 2015) van de Algerijnse schrijver Kamel Daoud. Deze roman is volgens Boone een “contrapunt ten opzichte van Camus” met veel spiegelende elementen vanuit L’ étranger (de ik-persoon als vertelperspectief, evenveel woorden) waarbij de broer van de vermoorde Arabier (in Daouds roman Moussa genoemd) als daad van verzet Camus’ verhaal vanuit Arabisch perspectief vertelt.

Eva Declercq kiest voor de Ramayana (samen met de Mahabharata het belangrijkste eeuwenoude epos uit de Indische hindoeïstische literatuur). Het werk, dat geschreven is in het Sanskriet (Indo-Europese taal, het Latijn van Zuid-Azië), is zowel een verhaal-sprookje van prins Rama (een soort “ideale politieke leider” voor wie het volk centraal staat) als een geschiedenis van de Indische cultuur. Het is zeer populair en binnen de Indische cultuur heeft iedereen een eigen visie op die verhalen voor het beantwoorden van bijvoorbeeld morele vragen zoals “wat is goed en wat is kwaad?”. De Ramayana is vertaald in het Nederlands (7 delen) maar volgens Declercq wordt het gevoel in het oorspronkelijke werk in het Sanskriet het best verwoord in de vertaling uit 2012 van de Amerikaan William Buck.
Eva Declercq is ook enthousiast over de roman Hullabaloo in the guava orchard (1998; vertaald in het Nederlands als De goeroe in de guaveboom) van de Indisch-Amerkaanse schrijfster Kiran Desai (winnaar van de Man Booker Prize 2006 met The inheritance of loss). Het hoofdpersonage Sampath, die leeft in een guaveboom, wordt beschouwd door een kleine Indische gemeenschap als een goeroe. Zijn antwoorden op hun vragen zijn gevoed door zijn vroegere functie als postbeambte, waarbij hij stiekem de brieven las van de mensen. Het verhaal is een satire (“ik mis diepgang”, werpt interviewer Pat Donnez op) maar bevat volgens Declercq meerdere lagen die pas kunnen gesmaakt worden door een goede kennis van de Indische cultuur.

Joël Neyt, bibliotheekmedewerker voor de Literatuurafdeling, Stedelijke Openbare Bibliotheek Gent

Belezen Wetenschappers In Vooruit – aflevering 3

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s